Στα 250 χρόνια από την ίδρυσή τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής γιορτάζουν την ιστορική τους διαδρομή ως ένα από τα πλέον ισχυρά κράτη του πλανήτη. Ωστόσο, πίσω από το αφήγημα της «απομονωτικής» νεαρής δημοκρατίας που μετατράπηκε σταδιακά σε υπερδύναμη, μια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Tufts έρχεται να γκρεμίσει έναν από τους πιο επίμονους μύθους της αμερικανικής ιστορίας: ότι οι στρατιωτικές επεμβάσεις αποτέλεσαν μεταγενέστερο χαρακτηριστικό της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ.
Η ίδια υποστηρίζει ότι οι επεμβάσεις ήταν «στο αίμα» των ΗΠΑ ήδη από τα πρώτα χρόνια της συγκρότησής τους ως κράτος, πολύ πριν αποκτήσουν τον ρόλο της παγκόσμιας υπερδύναμης που διαμόρφωσε τον 20ό και τον 21ο αιώνα.
Ένας διαχρονικός παρεμβατισμός
Η συζήτηση για το πόσες στρατιωτικές επεμβάσεις πραγματοποίησαν οι ΗΠΑ μέσα σε αυτά τα 250 χρόνια δεν αφορά μόνο έναν αριθμό. Αφορά τη συνολική φυσιογνωμία της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και το κατά πόσο ο παρεμβατισμός αποτέλεσε εξαίρεση ή κανόνα. Σύμφωνα με την ανάλυση της καθηγήτριας του Πανεπιστημίου Tufts, η ιδέα ότι οι ΗΠΑ υπήρξαν αρχικά μια χώρα που απέφευγε συστηματικά την ανάμειξη σε διεθνείς συγκρούσεις δεν ανταποκρίνεται πλήρως στην ιστορική πραγματικότητα.
Αντιθέτως, ήδη από τον 18ο και τον 19ο αιώνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν αναπτύξει στρατιωτική δράση πέρα από τα σύνορά τους, επιδιώκοντας την προάσπιση συμφερόντων, την επέκταση επιρροής ή την προστασία εμπορικών και στρατηγικών στόχων. Η μεταγενέστερη ανάδειξή τους σε υπερδύναμη απλώς ενίσχυσε και θεσμοθέτησε μια πρακτική που είχε ήδη ριζώσει.
Ο μύθος της «αθώας» πρώτης περιόδου
Για δεκαετίες, κυριάρχησε στο δημόσιο λόγο η άποψη ότι οι ΗΠΑ υιοθέτησαν πιο ενεργό και επιθετική διεθνή στάση κυρίως μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Tufts επισημαίνει ότι αυτή η αντίληψη παραβλέπει τις πρώιμες στρατιωτικές επιχειρήσεις και τις επαναλαμβανόμενες παρεμβάσεις που σημειώθηκαν ήδη από τα πρώτα στάδια της κρατικής τους συγκρότησης.
Η ανάλυσή της φωτίζει μια λιγότερο προβεβλημένη πλευρά της αμερικανικής ιστορίας, υπογραμμίζοντας ότι η χρήση στρατιωτικής ισχύος δεν αποτέλεσε απλώς εργαλείο της εποχής του Ψυχρού Πολέμου ή της «μονοπολικής στιγμής» μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, αλλά διαχρονικό στοιχείο στρατηγικής.
Ιστορική αποτίμηση στα 250 χρόνια
Η επέτειος των 250 ετών λειτουργεί ως αφορμή για έναν ευρύτερο αναστοχασμό γύρω από τον ρόλο των ΗΠΑ στον κόσμο. Το ερώτημα «πόσες στρατιωτικές επεμβάσεις πραγματοποίησαν οι ΗΠΑ στα 250 χρόνια από την ίδρυσή τους;» δεν είναι απλώς ποσοτικό. Αγγίζει την ταυτότητα μιας χώρας που διαμόρφωσε, και διαμορφώνεται ακόμη, μέσα από τη δυναμική της διεθνούς παρουσίας της.
Η παρέμβαση της καθηγήτριας στο Πανεπιστήμιο Tufts έρχεται σε μια περίοδο όπου η συζήτηση για τον ρόλο της Αμερικής στον κόσμο παραμένει επίκαιρη. Από τις πρώτες δεκαετίες της ανεξαρτησίας έως τις σύγχρονες γεωπολιτικές προκλήσεις, η ιστορική καταγραφή των επεμβάσεων δείχνει ότι η στρατιωτική ισχύς αποτέλεσε συστατικό στοιχείο της αμερικανικής πολιτικής.
Στα 250 χρόνια της ιστορίας τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες καλούνται όχι μόνο να γιορτάσουν, αλλά και να επανεξετάσουν το παρελθόν τους. Και όπως επισημαίνει η ακαδημαϊκή από το Πανεπιστήμιο Tufts, η κατανόηση αυτού του παρελθόντος απαιτεί την αποδόμηση βολικών μύθων και την αναγνώριση μιας πιο σύνθετης, και συχνά πιο απαιτητικής, ιστορικής πραγματικότητας.
