Σε μια περίοδο όπου η δημόσια συζήτηση δοκιμάζεται από εντάσεις και ακραίες φωνές, η χρήση βίας ως «πολιτικό μήνυμα» επανέρχεται με ανησυχητική ευκολία. Τα γκαζάκια, σύμβολο μιας τυφλής και επικίνδυνης πρακτικής, δεν αποτελούν πράξη διαμαρτυρίας αλλά επίθεση κατά της ίδιας της κοινωνίας. Το ίδιο επικίνδυνη, ωστόσο, είναι και η πολιτική εκμετάλλευση τέτοιων ενεργειών από όσους σπεύδουν να κατασκευάσουν «ηθικούς αυτουργούς» στους πολιτικούς τους αντιπάλους.
Το 2026 δεν αφήνει περιθώρια για αυταπάτες: όποιος πιστεύει ότι μπορεί να κάνει πολιτική με γκαζάκια είναι ηλίθιος και επικίνδυνος. Η δημοκρατία δεν εκβιάζεται με αυτοσχέδιους εμπρηστικούς μηχανισμούς ούτε τρομοκρατείται με νυχτερινές επιθέσεις που θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές και περιουσίες. Κάθε τέτοια ενέργεια στρέφεται ευθέως εναντίον της κοινωνικής συνοχής και της θεσμικής ομαλότητας.
Η βία δεν είναι πολιτικό επιχείρημα
Ο «θερμοκέφαλος με τα γκαζάκια» δεν λειτουργεί ως εκφραστής κοινωνικής οργής, αλλά ως παράγοντας αποσταθεροποίησης. Η επίκληση ιδεολογικών κινήτρων δεν μετατρέπει μια εγκληματική πράξη σε πολιτική πράξη. Αντιθέτως, υπονομεύει κάθε έννοια δημοκρατικού διαλόγου και ενισχύει τα πιο ακραία αντανακλαστικά.
Η Ιστορία έχει δείξει ότι η ανοχή σε τέτοιες πρακτικές, ακόμη και σε επίπεδο ρητορικής «κατανόησης», ανοίγει τον δρόμο σε κλιμάκωση. Η κοινωνία πληρώνει το τίμημα, είτε μέσα από την ανασφάλεια που καλλιεργείται είτε μέσα από τον φαύλο κύκλο έντασης που τροφοδοτείται.
Η εύκολη καταγγελία και οι «ηθικοί αυτουργοί»
Την ίδια στιγμή, η πολιτική αντιπαράθεση διολισθαίνει όταν κυβερνητικοί παράγοντες ή πολιτικάντηδες επιλέγουν να εκμεταλλευτούν τέτοια περιστατικά, σπεύδοντας να εντοπίσουν «ηθικούς αυτουργούς» στους κόλπους των αντιπάλων τους. Η τακτική αυτή δεν υπηρετεί την απόδοση ευθυνών, αλλά τη μικροκομματική σκοπιμότητα.
Η απόδοση ποινικών ή πολιτικών ευθυνών είναι έργο της Δικαιοσύνης και των αρμόδιων αρχών, όχι αντικείμενο τηλεοπτικών δηλώσεων ή κομματικών ανακοινώσεων. Όταν η πολιτική ηγεσία υιοθετεί έναν λόγο που προεξοφλεί ενοχές ή υποδεικνύει ενόχους χωρίς αποδείξεις, συμβάλλει στην τοξικότητα που υποτίθεται ότι καταγγέλλει.
Δημοκρατία χωρίς εκπτώσεις
Η σαφής και αδιαπραγμάτευτη καταδίκη της βίας πρέπει να είναι κοινός τόπος. Όχι με αστερίσκους, όχι με «ναι μεν αλλά». Παράλληλα, απαιτείται αυτοσυγκράτηση στον δημόσιο λόγο, ώστε να μη μετατρέπονται μεμονωμένες εγκληματικές ενέργειες σε εργαλείο πολιτικής στοχοποίησης.
Το ζητούμενο για το 2026 δεν είναι η όξυνση, αλλά η ενίσχυση των θεσμών και της εμπιστοσύνης των πολιτών σε αυτούς. Η πολιτική αντιπαράθεση οφείλει να διεξάγεται με επιχειρήματα, προτάσεις και λογοδοσία – όχι με εκρηκτικούς μηχανισμούς ούτε με επικοινωνιακές «εκρήξεις» που διχάζουν.
Σε μια ώριμη δημοκρατία, η βία απομονώνεται και οι υπεύθυνοι λογοδοτούν. Και όσοι επιχειρούν να τη μετατρέψουν σε πολιτικό κεφάλαιο κρίνονται αυστηρά από την κοινωνία. Γιατί τελικά, ο πραγματικός εχθρός δεν είναι μόνο ο δράστης μιας επίθεσης, αλλά και κάθε λογική που θεωρεί ότι ο φόβος μπορεί να γίνει εργαλείο πολιτικής.
