Την ώρα που η συζήτηση για τη στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο, μια νέα έρευνα της Public First φωτίζει τις αντιφάσεις και τις ανασφάλειες των Ευρωπαίων πολιτών απέναντι στο ζήτημα της άμυνας. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η Φινλανδία είναι η μόνη χώρα στην ΕΕ όπου η πλειοψηφία των πολιτών θεωρεί ότι η χώρα είναι έτοιμη να πολεμήσει μόνη της, χωρίς εξωτερική στήριξη.

Το συμπέρασμα αυτό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο γεωπολιτικών ανακατατάξεων, με τον πόλεμο στην Ουκρανία να συνεχίζεται και τις ευρωατλαντικές σχέσεις να δοκιμάζονται. Η έρευνα καταγράφει ένα κλίμα επιφυλακτικότητας στους περισσότερους Ευρωπαίους ως προς το κατά πόσο τα κράτη-μέλη μπορούν να υπερασπιστούν αποτελεσματικά την επικράτειά τους χωρίς τη συνδρομή συμμάχων.

Η φινλανδική εξαίρεση

Η Φινλανδία ξεχωρίζει ως η μοναδική χώρα όπου η πλειοψηφία των πολιτών δηλώνει ότι η χώρα είναι έτοιμη να πολεμήσει μόνη της. Η συγκεκριμένη στάση αποδίδεται συχνά στη μακρά παράδοση εθνικής άμυνας, στην υποχρεωτική στρατιωτική θητεία και στη διαχρονική εγρήγορση λόγω της γεωγραφικής εγγύτητας με τη Ρωσία. Η φινλανδική κοινωνία έχει ιστορικά αναπτύξει μια κουλτούρα αποτροπής και ετοιμότητας, στοιχείο που φαίνεται να αποτυπώνεται και στις απαντήσεις των πολιτών.

Στον αντίποδα, στις περισσότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης κυριαρχεί η αμφιβολία. Οι πολίτες εμφανίζονται να μην είναι βέβαιοι ότι τα εθνικά τους αμυντικά συστήματα επαρκούν για μια αυτόνομη αντιμετώπιση μιας μεγάλης στρατιωτικής απειλής, χωρίς την υποστήριξη διεθνών συμμαχιών.

Το ελληνικό παράδοξο

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η στάση των Ελλήνων. Σύμφωνα με την έρευνα της Public First, οι Έλληνες δεν θέλουν τις ΗΠΑ, εκφράζοντας επιφυλάξεις ή και αντίθεση ως προς τον ρόλο της Ουάσιγκτον στην ευρωπαϊκή ασφάλεια. Την ίδια στιγμή, ωστόσο, διατυπώνεται η άποψη ότι η Ευρώπη θα έπρεπε να μπορεί να αμυνθεί μόνη της.

Το εύρημα αυτό αναδεικνύει μια διπλή ανάγνωση: αφενός, καταγράφεται δυσπιστία απέναντι στην εξάρτηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες· αφετέρου, διατυπώνεται η προσδοκία για μια πιο ισχυρή και αυτόνομη ευρωπαϊκή άμυνα. Σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, με διαχρονικές προκλήσεις ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, το ζήτημα της αποτρεπτικής ικανότητας παραμένει κεντρικό στην πολιτική και δημόσια συζήτηση.

Η συζήτηση για τη στρατηγική αυτονομία

Τα αποτελέσματα της έρευνας έρχονται να ενισχύσουν τη συζήτηση για τη λεγόμενη «στρατηγική αυτονομία» της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ιδέα μιας Ευρώπης που θα μπορεί να αναλαμβάνει αυτόνομα την άμυνά της, χωρίς να εξαρτάται αποκλειστικά από το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ, έχει αποκτήσει νέα δυναμική τα τελευταία χρόνια.

Ωστόσο, η έρευνα καταδεικνύει ότι η πολιτική βούληση σε επίπεδο ηγεσιών δεν συνοδεύεται πάντοτε από αντίστοιχη κοινωνική αυτοπεποίθηση. Η αμφιβολία που εκφράζεται σε πολλές χώρες αποτυπώνει τόσο τις ανησυχίες για την επάρκεια των εθνικών στρατών όσο και την επίγνωση των σύγχρονων απειλών, που απαιτούν συντονισμό και συλλογική δράση.

Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα είναι σαφές: οι Ευρωπαίοι προβληματίζονται για την ικανότητά τους να αμυνθούν μόνοι τους, με τη Φινλανδία να αποτελεί την εξαίρεση και την Ελλάδα να ξεχωρίζει για τη στάση της απέναντι στις ΗΠΑ. Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι αν η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να μετατρέψει αυτή την αμφιθυμία σε συνεκτική στρατηγική, ενισχύοντας ταυτόχρονα την εμπιστοσύνη των πολιτών της.

Comments

comments

Διαβάστε επίσης

Ισπανία: Γενική απεργία για το στεγαστικό στις 11 Νοεμβρίου, αντιδράσεις από τα κόμματα της Δεξιάς7 Οκτωβρίου 2026Οι δημόσιοι προϋπολογισμοί δεν αρκούν για να χρηματοδοτήσουν τον μετασχηματισμό της Ευρώπης, τονίζει ο Πιερρακάκης7 Οκτωβρίου 2026Πολωνία: Επίθεση με μαχαίρι από μαθητή σε σχολείο – Επτά τραυματίες, οι δύο σε σοβαρή κατάσταση7 Οκτωβρίου 2026Αντιπολίτευση: Προβληματισμός για την επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα7 Οκτωβρίου 2026